Visio kennisportaal maakt gebruik van cookies

Deze website maakt gebruik van cookies om de inhoud af te stemmen op uw wensen, verbeteringen aan te brengen, maar ook om de koppeling met social media eenvoudiger te maken. Lees meer over cookies
Live support
Het spijt ons, de support is op dit moment niet beschikbaar.
Contrast aanpassen Zoekvenster openen Menu openen

Reizen met openbaar vervoer, de mogelijkheden

Geplaatst op 12 april 2022

Nanda van der Burg, Koninklijke Visio

Vrouw met geleidestok loopt over geieidelijn op het
station

Als je slechtziend of blind bent kan het reizen met het openbaar vervoer een uitdaging zijn. Hoe vindt je het juiste perron? Hoe weet je dat het scannen van je OV-chipkaart is gelukt als je het scherm niet kan aflezen? Hoe weet je welke bus eraan komt?

In dit artikel belichten we de verschillende mogelijkheden rondom het openbaar vervoer. Wij beginnen met reizen met de trein, daarna met de bus en tenslotte lichten we de mogelijkheden van reizen met hulp en gaan we in op abonnementen voor mensen met een visuele beperking.

Wil je persoonlijk advies of training om te kunnen reizen met het openbaar vervoer? Dat kan bij Koninklijke Visio. Aan het eind vind je onze contactgegevens.

Ook zijn er andere manieren van vervoer waarbij je het OV niet of slechts gedeeltelijk gebruikt. Wil je hier meer over weten, ga dan naar het artikel Er op uit als je niet zelfstandig met het OV kunt reizen.

Hoe vind ik mijn weg op het treinstation?

Perron aanduiding uit de folder over routegeleiding op stations. Bron:
Prorail.

Op alle treinstations in Nederland zijn de geleidelijnen, perronaanduidingen, liftknoppen, routes naar het busstation op dezelfde toegankelijke wijze aangelegd. Zo kan je bij de trap en lift voelen naar welk perron je gaat en weet jij hoe je, als je de geleidelijnen volgt, de kaartautomaat en de OV kaart scanner kan vinden. Zo kan je ook op minder bekende stations de weg vinden naar het juiste perron, de bus of taxi.

In onderstaande video en document wordt uitgelegd hoe deze routegeleiding eruit ziet.

Download de brochure Routegeleiding op stations van ProRail (pdf)

Bekijk de video: stations toegankelijk voor blinden en slechtzienden

Ik ga op pad. Hoe weet ik waar de geleidelijnen op het treinstation liggen?

Voordat je op weg gaat kun je op de website van de NS nagaan hoe de geleidelijnen lopen op de stations waar je gaat reizen. Op de website vul je de route in welke je wilt lopen, bijvoorbeeld: van de ingang tot spoor 3. Daarna geeft website een beschrijving hoe je de geleidelijnen moet volgen om bij spoor 3 te komen. Ook krijg je informatie hoe het station globaal in elkaar zit. Probeer het eens uit.

Ga naar de NS pagina Geleidelijnen.

Wil je meer weten over geleidelijnen en hoe je ze gebruikt? Bekijk of beluister dan de video Hoe gebruik je geleide- en gidslijnen.

Bestaan er ook voelbare plattegronden van het station?

Jazeker. Op een aantal grote stations kun je voelbare plattegronden bestuderen bij de servicebalie. Er zijn ook kleinere versies gemaakt van de voelbare plattegronden. Deze kun je kosteloos opvragen via het contactformulier.

Voelbare plattegrond uit folder routegeleiding op
stations

Hoe weet ik wat er op de perronborden staat?

Als je de perronborden niet goed kunt lezen, kan je gebruik maken van de NS-perronwijzer app. Deze toont in grote letters de informatie die op de perronborden staat. Als je spraakuitvoer op je telefoon gebruikt kun je dit ook laten voorlezen. De app is beschikbaar voor iOS en Android.

Meer informatie over de Perronwijzer

Smartphone waarop de NS perronwijzer te zien
is.

Hoe weet ik aan welke kant de deuren van de trein opengaan?

In de NS-app kun je nagaan aan welke zijde van de trein je moet uitstappen door in de gekozen routebeschrijving op de knop “meer” te drukken.

NS-app die de uitstapzijde
aangeeft.

Kan ik begeleiding krijgen als ik met NS reis?

Op de meeste NS-stations is begeleiding aanwezig. De reisassistent begeleidt je op het station vanaf de toegangspoortjes naar het perron en bij het in-, uit- en overstappen. Als je tijdens de reis problemen ervaart kun je tijdens kantooruren bellen naar de NS klantenservice op 030 – 2357822. Of neem vanuit de NS-app contact op.

Je kunt NS Reisassistentie op drie manieren boeken:

  • Online via NS Reisassistentie,

  • Telefonisch via 030-2357822,

  • In de NS-app.

Als je NS Reisassistentie online wilt boeken dan heb je een Mijn NS-account nodig. Heb je die niet, dan kun je die gratis aanmaken.

Wanneer je wilt gaat reizen dien je de reisassistentie minimaal een uur voor je vertrek aan te vragen. De service geldt de hele dag, dus ook voor de nachttreinen.

Op een aantal grote stations is er de ‘1 Stap Verder Service”. Op dit moment zijn dit de stations Utrecht Centraal, Zwolle, Den Haag Centraal, Amsterdam Centraal en Rotterdam Centraal.

De service houdt in dat de reisassistentie je begeleidt naar de bus-, tram- of metrohalte, de officiële taxistandplaats, of naar de ‘halen en brengen’ -plaats bij het station.

Je kunt de 1 Stap Verder-service telefonisch aanvragen via NS Klantenservice: 030 2357822.

Verderop in dit artikel vind je de mogelijkheden voor begeleiding in het hele openbaar vervoer.

Kan ik begeleiding krijgen als ik met de Arriva trein reis?

Net als de NS kun je bij Arriva reisassistentie aanvragen. Je kunt dit telefonisch doen tot drie uur voor je aankomst of vertrek via het gratis nummer 0800 0232545.

Verderop in dit artikel vind je de mogelijkheden voor begeleiding in het hele openbaar vervoer.

Mag ik een begeleider meenemen in de trein?

Met een Openbaar Vervoer begeleiderskaart mag een begeleider gratis met jou mee als je door een beperking niet zelfstandig met het openbaar vervoer kunt reizen. Zie verder op in het artikel hoe je dit kunt regelen.

Kan ik begeleiding krijgen als ik van trein naar taxi moet?

Voor mensen die naast de trein ook gebruik maken van de taxi is er Valys Begeleid. Een reisassistent helpt je dan van de taxi naar de trein, en omgekeerd. Eenmaal in de trein kun je gebruik maken van het Valys reismaatje. Dit is een soort telefoon waarmee Valys weet waar jij op het traject bent, en waarmee je contact kunt leggen met Valys als dat nodig is.

Meer informatie over Valys en Valys Begeleid

Hoe weet ik welke bus er aankomt?

Vrouw met geleidestok stapt naar de geopende
busdeur.

Bij bus- en tramhaltes hangen meestal digitale borden met daarop de vertrektijden van de eerstvolgende bussen en trams. Op steeds meer plekken in en om de grote steden wordt deze informatie voorgelezen als je op een knop of op het scherm drukt.

Je kunt ook gebruik maken van een app. De apps 9292, Moovit of OV-info geven de actuele vertrektijden van de halte waar jij staat aan. Bij de OV-info app hoef je daarvoor alleen de app te activeren. Bij de 9292 app moet je in het menu naar “vertrektijden”. Selecteer daar de juiste halte of perron. Bij Moovit moet je naar de optie “in de buurt”.

Download OV-info in de App Store

Download OV-info de Google Play Store

Download Moovit in de App Store

Download Moovit in de Google Play Store

Download 9292 in de App Store

Download 9292 in de Google Play Store

Hoe kan ik aangeven welke bus ik moet hebben?

Je kunt er voor kiezen om gebruik te maken van een buslijnbordje. Op dit bordje kun je het nummer van de bus in grote letters aangeven. Hierdoor kan de buschauffeur van afstand zien op welke bus je staat te wachten. De letters zijn ook in braille leesbaar zodat je ook als je blind bent het bordje kunt gebruiken.

Buslijnbordje voor slechtzienden

Hoe weet ik op het busplatform dat ik bij de juiste halte ben?

Voorbeeld van een braillepaal van
Vrimon

Op steeds meer busplatforms worden de bushaltes aangegeven in braille en voelbare cijfers of letters op palen. De geleidelijnen worden onderbroken door een glad vlak naast de paal zodat jij de palen kan vinden. Zo’n paal wordt ook wel braillepaal of braillezuil genoemd.

Hoe scan ik mijn OV-chipkaart in de bus, tram of metro?

OV chipscanner OV chipscanner, variant 1 OV chipscanner, variant 2

In bussen, trams en metro’s hangen op verschillende plekken scanners waarmee je je OV-chipkaart kunt laten scannen. Ze kunnen op verschillende plekken hangen maar net als in de trein vind je ze altijd aan de rechterkant naast de deur. De plek waar je je OV-chipkaart tegenaan moet houden verschilt per aanbieder, maar is wel altijd goed voelbaar.

Als je een enkel piepje hoort is het inchecken gelukt.

Als je twee piepjes vlak achter elkaar hoort ben je uitgecheckt.

Als je veel moeite hebt met in- en uitchecken dan zijn er verschillende OV-abonnementen die dit makkelijker voor je kunnen maken. Hierover straks meer.

Hoe weet ik wanneer ik moet uitstappen?

In alle treinen, bussen, trams en metro’s wordt met een computerstem aangegeven bij welke halte je bent. Het is dan handig als je weet welke halte voor jouw eindhalte komt, zodat je meer tijd hebt om je klaar te maken om uit te stappen.

Vaak is die stem echter door omgevingslawaai slecht te horen. Je kunt daarom ook aan de buschauffeur vragen om jou te waarschuwen bij de juiste halte. Zorg er dan wel voor dat je vooraan in de bus gaat zitten, zodat de chauffeur je niet vergeet.

Je kunt ook een app als Google Maps of Moovit gebruiken om te bepalen waar je moet uitstappen. Als je een route invoert met het OV zal de telefoon je tijdens je reis aangeven hoeveel haltes het nog is naar jouw eindbestemming.

Mag ik een begeleider meenemen in het OV?

Reizen met het openbaar vervoer kan minder energie of moeite kosten als je gebruik maakt van assistentie. Je kunt dus overwegen om iemand mee te laten reizen of om assistentie aan te vragen bij start, eind en overstappunten.

Met een Openbaar Vervoer begeleiderskaart mag een begeleider gratis met jou mee. Je komt hiervoor in aanmerking wanneer jij in Nederland woont en als gevolg van jouw handicap niet in staat bent om zelfstandig met het openbaar vervoer te reizen.

De OV-begeleiderskaart geldt als vervoerbewijs voor jouw begeleider. Als je met hem of haar een reis wilt gaan maken hoef je alleen nog voor jezelf een vervoerbewijs aan te schaffen.

Een aanvraagformulier kun je telefonisch opvragen via 0900-1462, of downloaden via www.argonaut.nl. Aan de hand van het aanvraagformulier wordt beoordeeld of je in aanmerking komt voor een OV-begeleiderskaart.

OV-jaarkaarten voor mensen met een visuele beperking, welke zou ik nemen?

Voor mensen die slechtziend of blind bent zijn er drie verschillende speciale abonnementen. Door deze op jouw persoonlijke OV-chip kaart te zetten kunnen ze het reizen makkelijker voor je maken. Je hoeft dan bijvoorbeeld niet meer in te checken of je krijgt een lagere boete als je een keertje vergeet uit te checken. Het ligt aan jouw reisbehoefte en wensen welk van deze producten een meerwaarde voor je heeft.

Reizen met de trein: OV-chip Plus

Als je met de train reist kan OV-chip Plus interessant voor je zijn.

OV-chip Plus is een abonnement speciaal voor treinreizigers met een visuele beperking. Je betaalt geen abonnementskosten. Met OV-chip Plus hoef je niet in- en uit te checken. In plaats daarvan geef je vooraf telefonisch of online je reisplannen door. Natuurlijk kun je met je persoonlijke OV-chipkaart nog wel de poortjes openen op het station.

Al je geboekte reizen worden aan het einde van elke maand automatisch geïncasseerd en je kunt je facturen downloaden in Mijn NS.

OV-chip Plus is geldig in alle NS-treinen en in de treinen van Arriva, Breng, Connexxion, Keolis, Qbuzz (R-net) en Blauwnet.

OV-chip Plus is te gebruiken in combinatie met een NS-abonnement of met Sentire.

Je kunt OV-chip Plus niet gebruiken in de bus, tram en metro.

Hoe vraag ik een OV-Chip Plus abonnement aan?

Voor het aanvragen van OV-chip Plus heb je nodig: een persoonlijke OV-chipkaart en een OV-begeleiderskaart voor blinden en slechtzienden (code B).

Via de website van de NS kun je de OV-chip Plus aanvragen door het aanvraagformulier in te vullen en op te sturen.

Na het aanvragen van OV-chip Plus wordt er eenmalig 0,01 euro van je rekening afgeschreven om het rekeningnummer te controleren. Vervolgens ontvang je een e-mail van NS met het verzoek om OV-chip Plus eenmalig op je OV-chipkaart te laden. Dat kan bij de NS-servicebalie, de NS-kaartautomaat of een ander OV-chipkaart ophaalpunt.

Reizen met bus, tram of metro: Sentire

Met Sentire reizen mensen met een visuele beperking tegen een lager instaptarief in metro, bus, tram en in het OV over water in heel Nederland. Dit betekent dat als je onverhoopt een keertje vergeet uit te checken er minder wordt afgeschreven (normaal 4 euro, nu 1.20 euro).

Je kunt Sentire gratis aanschaffen. Met Sentire reis je op saldo met een vast instaptarief van €1,20. Je hebt met Sentire recht op de standaard leeftijdskorting die geldt in stads- en streekvervoer voor reizen op saldo.

Hoe vraag ik een Sentire abonnement aan?

Voor het aanvragen van Sentire heb je nodig: een persoonlijke OV-chipkaart en een OV-begeleiderskaart voor blinden en slechtzienden (code B).

Meer informatie over de en aanvraag van de kaart vind je op de website van Sentire.

Je kunt Sentire combineren met een OV-Chip Plus abonnement.

Reizen met het gehele OV: NS-Business Card

NS-Business Card voor blinden en slechtzienden is te gebruiken in het hele openbaar vervoer (bus, tram, trein of metro).

Met de NS-Business Card check je in- en uit in het hele openbaar vervoer. Je hoeft vooraf geen geld op je OV-chipkaart te zetten. Je ontvangt aan het einde van de maand een factuur voor je gemaakte reizen. Het voordeel van dit abonnement is dat je worden gemiste in- en uitcheck worden gecorrigeerd voordat je de rekening ontvangt. Handig als in- en uitchecken niet altijd vlekkeloos gaat.

Een nadeel is dat de kaart geen leeftijdskorting geeft. Ook kun je deze kaart niet gebruiken in combinatie met abonnementen voor een vast traject op de bus, tram of metro. Je kunt deze kaart alleen aanvullen met zakelijk NS-abonnementen.

Hoe vraag ik een NS-Business Card aan?

Voor het aanvragen van een NS-Business Card voor blinden en slechtzienden heb je nodig: een persoonlijke OV-chipkaart en een OV-begeleiderskaart voor blinden en slechtzienden (code B).

De kaart is aan te vragen bij het Serviceloket OV Blinden & Slechtzienden door te bellen naar 0800 484 84 00. Ook kun je een e-mail sturen naar serviceloket@ov-chipkaart.nl .

Meer informatie over de NS-Business Card.

Heb je nog vragen?

Dit artikel gaf je algemene tips over het reizen met het openbaar vervoer. Misschien heb je meer vragen over je verplaatsen van A naar B. De ergotherapeuten van Koninklijke Visio helpen je op professionele wijze met training, tips en praktische adviezen. Neem gerust contact met ons op.

Mail naar kennisportaal@visio.org, of bel 088 585 56 66

Meer artikelen, video’s en podcasts vind je op kennisportaal.visio.org

Koninklijke Visio

expertisecentrum voor slechtziende en blinde mensen

www.visio.org