Visio kennisportaal maakt gebruik van cookies

Deze website maakt gebruik van cookies om de inhoud af te stemmen op uw wensen, verbeteringen aan te brengen, maar ook om de koppeling met social media eenvoudiger te maken. Lees meer over cookies
Live support
Het spijt ons, de support is op dit moment niet beschikbaar.
Contrast aanpassen Zoekvenster openen Menu openen

Internet leren 3 - Formulieren en tekst zoeken

Geplaatst op 1 september 2020

Marc Stovers, Koninklijke Visio

Ben je slechtziend of blind en wil je leren werken op het internet?

Deze leermodule Internet leren is geschreven voor mensen die slechtziend of blind zijn en werken op een Windows 10 pc met spraakhulpmiddel Jaws, Supernova of NVDA. We gaan daarbij uit van het internetprogramma Google Chrome.

Je werkt met het toetsenbord en je leert aan de hand van korte uitleg en opdrachten.

De module bestaat uit meerdere delen. In dit deel leer je hoe je op een internetpagina formulieren kunt invullen. Ook leer je hoe je tekst op een pagina kunt vinden.

14. Tekst zoeken

Net als in Word kun je op een internetpagina naar een bepaald woord of tekst zoeken. Dat kan je veel tijd opleveren, zeker als je weet of verwacht dat een tekst ergens op de pagina staat.

De meeste hulpmiddelen hebben een eigen sneltoets om tekst te zoeken.

Sneltoetsen Supernova

Zoeken : F3

Volgende zoeken : F4

Vorige zoeken : F2

Sneltoetsen Supernova Laptop

Zoeken : CTRL + CAPSLOCK + f

Volgende zoeken : CAPSLOCK + F3

Vorige zoeken : SHIFT + CAPSLOCK + F3

Sneltoetsen Jaws

Zoeken : CTRL + F

Volgende zoeken : F3

Vorige zoeken : SHIFT + F3

Sneltoetsen NVDA

Zoeken : INSERT + CTRL + F

Volgende zoeken : INSERT + F3

Vorige zoeken : INSERT + SHIFT + F3

Opdracht

Ga naar de pagina www.eduvip.nl/eduFANT en activeer de link “over de eduFANT”.

De eduFANT woont bij een boom die een nummer heeft. Ga na bij welk nummer bij woont. Op welk woord moet je zoeken, denk je?

Zo doe je dat!

  1. Ga naar de pagina www.eduvip.nl/eduFANT en activeer de link “over de eduFANT”, bijvoorbeeld met de linklijst.

  2. Druk de sneltoets van jouw hulpmiddel om tekst te zoeken.

  3. Typ in: nummer.

  4. Druk ENTER, en luister de regel waar je nu bent gekomen.

    Ben je bij de zin die je zoekt?

  5. Nee dus. Druk de sneltoets “Volgende zoeken” van jouw hulpmiddel. Je zoekt nu hetzelfde woord verderop in de tekst.

  6. Dat lijkt er al meer op! Je kunt nu per woord met CTRL + PIJL RECHTS of per regel met PIJL OMLAAG verder door de tekst gaan tot je het nummer van de boom vindt waar de EduFANT woont. Laten voorlezen kan natuurlijk ook.

Opdracht

Ga nu met de zoekfunctie na hoe vaak het woord eduFANT op deze pagina voorkomt!

15. Formulieren 1: tekstvakken en knoppen

Op Internet kun je ook een formulier invullen. We gaan ons nu inschrijven voor de nieuwsbrief van de EduFANT.

Opdracht

Ga naar de pagina www.eduvip.nl/eduFANT en activeer de link “De eduFANT Nieuwsbrief”, bijvoorbeeld met de linklijst. Schrijf je nu in voor de nieuwsbrief.

Zo doe je dat!

  1. Ga naar de pagina www.eduvip.nl/eduFANT en activeer de link “De eduFANT Nieuwsbrief”, bijvoorbeeld met de linklijst.

  2. Druk CTRL + HOME.

  3. Ga met de letter h naar de kop “Schrijf je in voor de EduFANT nieuwsbrief”

  4. Lees de tekst met PIJL OMLAAG tot je hoort: Je voor en achternaam.

  5. Druk nogmaals PIJL OMLAAG totdat je hoort: Invoerveld (Jaws en NVDA) of Tekstgebied (Supernova).

  6. Wanneer je nu een geluid hoort (een plop of een piep), of bij Supernova de tekst “Formuliermodus” dan is je hulpmiddel zo ingesteld dat je meteen tekst kunt gaan invoeren.
    Maar als je geen geluid hebt gehoord, druk dan eerst ENTER zodat je tekst kunt gaan invoeren. Je hoort dan alsnog het geluid (Jaws en NVDA), of je hoort “Formuliermodus lege regel tekstgebied” (Supernova).

  7. Vul je naam in. Let op, druk daarna NIET op ENTER!

  8. Druk TAB om naar het volgende invoerveld te gaan. Je hoort: Je email adres, invoerveld.

  9. Omdat je met de TAB naar het volgende invoerveld gegaan bent, weet je hulpmiddel dat je het wilt gaan invullen. Je kunt nu meteen gaan typen.

  10. Typ je e-mail adres.

  11. Druk TAB om naar het volgende formulierveld te gaan. Je hoort: Verzenden, knop.

  12. Druk SPATIE om de knop in te drukken. Let op, je hoort nu niets.

  13. Meestal kom je bij dit soort aanmeldingen op een nieuwe internetpagina met een bevestiging. Maar omdat we op een oefenpagina zitten gebeurt er nu niets. Je gaat dus niet echt een nieuwsbrief ontvangen.

Kun je sneller naar het formulier?

Ja dat kan! Met de letter e spring je snel naar het eerstvolgende invoerveld.

Opdracht

Ga naar het begin van de pagina en vul het formulier opnieuw in door snel naar het juiste tekstvak te springen.

Zo doe je dat!

  1. Druk CTRL + HOME

  2. Typ de letter e. Herhaal dit totdat je op het juiste invoerveld staat. Je hoort: Je voor en achternaam, invoerveld (of tekstgebied).

  3. Werk je met Supernova, dan kun je in het eerste invoerveld vast komen te zitten omdat je al meteen tekst in moet voeren. Druk in dat geval op ESCAPE om uit het invoerveld te gaan. Je hoort Auto Dolphin cursor. Druk dan opnieuw de letter e om naar het volgende invoerveld te springen.

  4. Vul nu het formulier nog een keer in, en druk op de Verzenden knop.

Hoe zit dat nu eigenlijk met die invoer piepjes?

Wanneer je op een tekstveld staat zijn moet je hulpmiddel weten of je iets wilt gaan invoeren, of dat je verder wilt navigeren over de pagina. Voorbeeld: als je een h typt dan moet je hulpmiddel weten of je een h wilt invullen, of dat je naar de volgende kop wilt springen. Daarom heeft je hulpmiddel (voor tekstvelden) een zogenaamde invoermodus die aan of uit kan staan. Elk hulpmiddel noemt die invoermodus overigens anders.

Als je in de invoermodus komt en kunt gaan typen hoor je bij Jaws en NVDA een piepje. Bij Supernova hoor je geen piepje maar “formuliermodus.”

Je hulpmiddel kan zo ingesteld staan dat de invoermodus automatisch aangezet wordt zodra je op een tekstveld terecht komt.

Wat doet de TAB toets dan?

Toen je op de TAB toets drukte ging je naar het volgende formulierveld. In dit geval was dat het volgende tekstveld. Omdat je met TAB direct naar een tekstveld sprong, hoefde je hulpmiddel de invoermodus niet te verlaten, en kon je dus meteen gaan typen.

Waarom moet ik SPATIE drukken op de Verzend knop en geen ENTER?

Je kunt zowel de SPATIE als ENTER gebruiken, maar het is veiliger om op de SPATIE te drukken. Met de SPATIE druk je altijd datgene in waar je je op dat moment ook echt bevindt. Met ENTER hoeft dat niet het geval te zijn. Er kan een andere knop op het formulier zijn geprogrammeerd die op de ENTER toets reageert. En dat was dan niet de bedoeling!

16. Formulieren 2: selectievakjes, keuzerondjes en keuzelijsten

In een formulier kun je verschillende onderdelen tegenkomen:

  • Keuzerondjes. Deze worden ook wel optieknoppen of radioknoppen genoemd. Je kunt hierbij kiezen uit een paar antwoorden.

  • Keuzelijsten. Deze worden ook wel oproepkeuzelijst of vervolgkeuzelijst genoemd. Ook hier kun één antwoord kiezen.

  • Selectievakjes of aankruisvakjes. Deze kun je aan- of uitzetten.

Opdracht

Ga naar de pagina www.eduvip.nl/eduFANT en activeer de link “De eduFANT Quiz”, bijvoorbeeld met de linklijst. Vul het keuzerondje, de aankruisvakken en de vervolgkeuzelijst in.

Sneltoetsen

Een keuzelijst activeren : ALT + PIJL OMLAAG

Keuzelijst invoer bevestigen : ENTER

Zo doe je dat!

  1. Ga naar Ga naar de pagina www.eduvip.nl/eduFANT en activeer de link “De eduFANT Quiz”.

  2. Ga met de letter h naar de kop “Doe mee met de EduFANT quiz en beantwoord deze vragen!”

    We gaan nu naar de keuzerondjes

  3. Druk nu PIJL OMLAAG tot je de eerste vraag hoort: “De EduFANT is een:”

  4. Druk nogmaals één of twee keer PIJL OMLAAG. Je hoort iets dat lijkt op: “man, keuzerondje, niet geselecteerd” Of: “keuzerondje, uitgeschakeld, man”. Dit wil zeggen dat je uit een paar antwoorden kunt kiezen, en nu op het antwoord Man staat.

  5. Druk SPATIE om de optie Man te selecteren. Luister wat je hulpmiddel nu zegt.

  6. Druk een paar keer PIJL OMLAAG. Welke andere twee opties zijn er?

  7. Selecteer het keuzerondje dat bij Vrouw hoort met SPATIE. Let op dat je op het keuzerondje drukt en niet op de tekst!

  8. Wat is er nu met de optie Man gebeurd, denk je?

  9. Controleer of de optie Man inderdaad nu uit staat.
    We gaan nu naar de selectievakjes of aankruisvakjes

  10. Ga nu met PIJL OMLAAG verder naar de vraag “De EduFANT heeft:”

  11. Ga met PIJL OMLAAG verder. Je hoort vier keer “aankruisvakje” of “selectievakje” met daarbij een antwoord. Misschien moet je om de antwoordtekst te horen nog een extra keer PIJL OMLAAG drukken.

  12. Als je denkt dat het antwoord goed is, druk dan het aankruisvakje of selectievakje in met SPATIE. Luister of je hulpmiddel dat ook meldt.

  13. Ga van alle de vier vragen nog een keer na of de selectievakjes die je aan had gezet nog aan staan. Merk je dat je meerdere aankruisvakjes kunt inschakelen?

  14. Schakel ook één van de vakjes weer uit met SPATIE, en controleer dit.

    We gaan nu naar de keuzelijst

  15. Ga nu met PIJL OMLAAG verder naar de vraag “Ik vind de EduFANT:”

  16. Druk PIJL OMLAAG , je hoort Vervolgkeuzelijst, Oproepkeuzelijst of Keuzelijst. Misschien zegt je hulpmiddel ook al hoeveel keuzes deze heeft.

  17. Druk nu ALT + PIJL OMLAAG om de keuzelijst te activeren. Je klapt hem dan als het ware open zodat je iets kunt gaan kiezen. Let op, mogelijk moet je eerst SPATIE drukken om de formuliermodus te activeren.

  18. Kies nu met PIJL OMLAAG jouw antwoord.

  19. Druk ENTER om je antwoord te bevestigen en de keuzelijst weer te sluiten. Je keert terug op de pagina.
    Het formulier verzenden

  20. We gaan nu met PIJL OMLAAG verder naar de knop Verzenden. Let op, mogelijk zit je nog in de formuliermodus van de keuzelijst en moet je eerst nog ESCAPE drukken de formuliermodus te verlaten. Bij Supernova is dat soms niet voldoende, je kan dan beter tweemaal ESCAPE drukken.

  21. Ben je met PIJL OMLAAG op de knop verzenden aangekomen, druk dan SPATIE. Er gebeurt nu niets, omdat we het formulier niet “echt” gaan verzenden.

Moet ik altijd met de PIJL toetsen door het formulier?

Als je in een formulier zit kun je met de TAB van formulierveld naar formulierveld springen. In ons voorbeeld spring je dan van keuzerondje naar selectievakje naar keuzelijst en tenslotte naar de knop. Maar omdat je de teksten overslaat kan het zomaar gebeuren dat je niet hoort waar bijvoorbeeld een selectievakje voor bedoeld is. Het hangt van de programmeur van de internetpagina af of je alles netjes hoort.

Kan ik sneller door het formulier?

Ja, dat kan! Met de volgende sneltoetsen kan je sneller springen:

Naar het eerstvolgende formulierveld : F (Jaws en NVDA)

Naar het vorige formulierveld : F (Jaws en NVDA)

Naar de volgende knop : B

Naar de vorige knop : B

Door formuliervelden springen : TAB en SHIFT + TAB

Je kunt dus met Jaws of met de F sneller van het begin van de pagina naar het formulier gaan. Het maakt niet uit of het formulier dan met een keuzerondje, aankruisvak of tekstvak. Met Supernova kun je dit helaas niet, maar kun je wel met de R naar keuzerondje, met de X naar aankruisvak of met de E naar een tekstveld.

Als je op deze manier navigeert, luister dan wel steeds goed of je een piep of “Auto Dolphin cursor hoort”, want dan kom je in de formuliermodus en wil de computer dat je iets in gaat vullen. Als je dan echter nog niet het goede formulierveld hebt bereikt, druk dan een of tweemaal ESCAPE om de invoermodus te verlaten zodat je weer met de F naar het volgende formulierveld kunt.

Opdracht

Probeer het formulier opnieuw en sneller in te vullen door zo min mogelijk PIJL toetsen te gebruiken.

Zo doe je dat!

  1. Druk F5 om de pagina opnieuw te laden met een leeg formulier.

  2. Druk op CTRL + HOME om naar het begin van de pagina te gaan.
    Druk een paar keer f, of bij Supernova de r tot je bij het eerste keuzerondje bent. Als je nu al meteen in de invoermodus komt, ga daar dan uit met ESCAPE.

  3. Vul het juiste keuzerondje in. Kan dat met jouw hulpmiddel zonder pijltoetsen?

  4. Ga verder met TAB naar de aankruisvakjes of selectievakjes. Hoor je nu ook de vraag die erbij hoort, of heeft je hulpmiddel die tekst nu overgeslagen? En zit je nu in een invoermodus denk je?

  5. Ga nu na of je de bijbehorende tekst alsnog kunt achterhalen. Je mag daarvoor toch even met PIJL OMHOOG een stukje terug navigeren. Zou er nog een andere manier zijn, denk je? Denk eerst na en lees dan het antwoord hieronder.
    Het antwoord:
    De vraag bestaat uit platte tekst, dus je kan proberen om met SHIFT + N de tekst te vinden. Dat zal niet altijd lukken dus je mag ook PIJL OMHOOG gebruiken.

  6. Loop met TAB door de selectievakjes en selecteer er een paar. Lukt dat zonder de PIJL toetsen?

  7. Ga verder met TAB naar de keuzelijst. Hoor je de vraag die erbij hoort, of heb je die nu overgeslagen? En zit je nu in een invoermodus, denk je?

  8. Ga nu na of je tekst die bij de keuzelijst hoort alsnog kunt achterhalen. Je moet daarvoor een stukje terug navigeren. Dat kan met de PIJL toetsen, maar kan het ook zonder? Let op, mogelijk moet je eerst met (tweemaal) ESCAPE de invoermodus verlaten.

  9. Als je de tekst van de vraag hebt gehoord, ga dan weer naar de keuzelijst en vul je antwoord in.

  10. Ga nu met TAB naar de Verzend knop en druk SPATIE. Als dat niet meteen lukt moet je mogelijk eerst met (tweemaal) ESCAPE de invoermodus verlaten.

Is sneller werken handiger?

Misschien merk je dat het niet overal even handig is als je met TAB navigeert, omdat je dan de teksten overslaat. Als de programmeur van de internetpagina goed zijn best gedaan heeft, spreekt je hulpmiddel de tekst die bij een keuzerondje, aankruisvak of keuzelijst hoort WEL uit.

In de praktijk is TAB gebruiken dus soms wel, soms niet handig. Een kwestie van uitproberen dus, zodat je erachter komt wat het beste bij jou past.