Visio kennisportaal maakt gebruik van cookies

Deze website maakt gebruik van cookies om de inhoud af te stemmen op uw wensen, verbeteringen aan te brengen, maar ook om de koppeling met social media eenvoudiger te maken. Lees meer over cookies
Live support
Het spijt ons, de support is op dit moment niet beschikbaar.
Contrast aanpassen Zoekvenster openen Menu openen

Android leren 1 - Wat is TalkBack

Geplaatst op 7-12-2021

Gerard van Rijswijk, Koninklijke Visio

Logo van Android

Ben je slechtziend of blind en wil je leren werken met de Android telefoon of tablet?

Deze leermodule Android leren is geschreven voor mensen met een visuele beperking die gebruik maken van de schermlezer TalkBack. Hiermee is je apparaat geheel te bedienen zonder dat je hoeft te kijken.

Behalve Talkback zijn Android smartphones en tablets voorzien van nog andere toegankelijkheidsopties voor mensen met een visuele beperking, zoals vergroting of kleuraanpassing. Wil je hier meer over weten kijk dan op het Visio Kennisportaal.

Lees meer over Android instellen voor slechtziende en blinde mensen

Deze serie richt zich verder op het blind kunnen bedienen van je toestel met behulp van de schermlezer TalkBack. Gebruik je geen TalkBack? Dan zijn de beschrijvingen in grote lijnen ook goed te volgen.

De module bevat meerdere delen. In dit deel leer je wat TalkBack is en hoe je deze kunt instellen. Daarnaast kan een andere stem prettig zijn om toe te voegen aan TalkBack, ook dat leer je in dit deel.

Kom je er niet uit, of wil je het liever onder deskundige begeleiding leren? Dat kan bij Koninklijke Visio. Onze ICT adviseurs helpen je graag met een passend advies of training. Aan het einde van dit artikel vind je onze contactgegevens.

Opmerkingen vooraf

  • Alle documenten in deze serie over TalkBack zijn beschreven met behulp van een Samsung S20 en Android versie 11. Het kan zijn dat op jouw Android telefoon de versie anders is en de instellingen net ergens anders staan of een andere benaming hebben. Android is namelijk een besturingssysteem dat door de fabrikant van de telefoon aangepast mag worden. Een fabrikant kan dan aan standaard Android (“stock Android”) onderdelen toevoegen of verwijderen. Ook kan een fabrikant een eigen “sausje” over de interface gieten. Daar waar alle Apple iPhones op elkaar lijken, kunnen telefoons en tablets van verschillende Android-fabrikanten er dus duidelijk anders uitzien.

  • Gebruik je een tablet dan zijn de schermen anders opgebouwd. De beschreven werkwijze is dan meestal in hoofdlijnen gelijk, maar de plek waar bepaalde teksten of knoppen zich bevinden, en hoe je daar kan komen, kan afwijken.

  • We gaan er van uit dat je Android telefoon of tablet is ingesteld en correct werkt. Zie hiervoor het onderdeel Android instellen.

Wat is TalkBack?

Talkback is een schermlezer die bedoeld is voor slechtziende en blinde mensen en voor situaties waarin je het scherm moeilijk kunt zien. Je krijgt gesproken feedback zodat je het apparaat kunt gebruiken zonder naar het scherm te kijken.

Vanaf voorjaar 2021 heeft TalkBack een update gekregen naar versie 9.1 en heeft daarbij extra mogelijkheden gekregen om te navigeren.

Nieuwere Android-apparaten, die zijn bijgewerkt met de Android-versies boven 8.0, hebben de Android-toegankelijkheidssuite met Talkback 9.1 al geïnstalleerd.

Twijfel je en wil je controleren of de nieuwe versie van TalkBack voor jouw toestel beschikbaar is? Tik dan met 3 vingers op het scherm als TalkBack aanstaat. Komt het TalkBack menu in beeld dan heb je de beschikking over de nieuwste versie van TalkBack (versie 9.1). Weet je nog niet hoe je Talkback aan moet zetten, lees dan eerst verder of laat dit door een goedziende instellen.

Op veel oudere Samsung modellen staat in plaats van TalkBack de schermuitlezer Voice Assistant. Om in dat geval toch Talkback te kunnen gebruiken kan je

Android Toegankelijkheidstools uit de Play Store downloaden.

Hoe activeer ik TalkBack?

Talkback is te activeren via Instellingen > Toegankelijkheid > TalkBack. Zet de Schakelaar van TalkBack aan.

TalkBack is ook in- en uit te schakelen door de volumetoetsen omhoog en omlaag enkele seconden ingedrukt te houden. Je moet dan wel de TalkBack sneltoets inschakelen. Deze sneltoets staat op dezelfde pagina waar je TalkBack de eerste keer inschakelt.

Standaard is een Nederlandse Google stem aanwezig. Mocht deze niet geactiveerd staan dan kun je deze op de volgende manier instellen:

  1. Ga naar: Instellingen > Algemeen beheer > Tekst naar spraak > Voorkeursengine

  2. Kies de Google Tekst-naar-spraak engine.

  3. TalkBack gebruikt de taal die in de ‘landinstellingen’ tijdens de eerste installatie is ingesteld.

Hoe voeg ik een stem toe aan TalkBack?

Standaard staat na het activeren van TalkBack de Google tekst naar spraak engine geactiveerd. Deze stem wordt door veel gebruikers als niet prettig ervaren.

Het is mogelijk een andere Nederlandse stem toe te voegen aan TalkBack. Maar ook stemmen in een andere taal zijn beschikbaar. Om een andere stem toe te voegen heb je wel saldo nodig in je Play Store account aangezien deze stemmen niet gratis zijn. Je kunt hiervoor een Google Play kaart kopen of een betaling via iDEAL toevoegen.

Vervolgens download je één van de twee apps uit de Play Store:

Vocalizer Voices of Acapela TTS Voices.

  • Vocalizer Voices biedt de Nederlandse stemmen Claire en Xander en de Vlaamse stem Ellen aan voor € 4,09 per stem.

  • Acapela TTS Voices biedt de Nederlandse stemmen Daan, Max, Jasmijn, Femke, aan voor € 3,99 per stem en Thijs en Merel voor € 11,99 per stem. Voor de Vlaamse stemmen zijn beschikbaar Jeroenhappy, Zoë, Jeroen, Sofie en JeroenSad voor € 3,99 per stem.

Zowel bij de Vocalizer Voices en Acapela TTS Voices kan je eerst een demo beluisteren van de stem voordat je hem aanschaft.

Acapela TTS Voices met overzicht van Nederlandse stemmen Vocalizer Voices met overzicht van talen

Hoe stel ik een voorkeurstem in Talkback in?

Nadat je een stem hebt aangeschaft dien je hem nog in te stellen als voorkeurstem. Ga hiervoor naar de optie Tekst naar spraak. Bij een Samsung S20 staat deze optie bij Instellingen, Algemeen Beheer en Tekst naar spraak. Kies vervolgens je voorkeursengine.

De voorkeursstem instellen

Of je nu voor een stem van Vocalizer Voices of van Acapela TTS Voices kiest, het zal zeker beter klinken als de standaard Google tekst naar spraak stem.

Heb je nog vragen?

Mail naar kennisportaal@visio.org, of bel 088 585 56 66

Meer artikelen, video’s en podcasts vind je op kennisportaal.visio.org

Koninklijke Visio

expertisecentrum voor slechtziende en blinde mensen

www.visio.org