Gamen op PS 5 en Xbox Series X
Geplaatst op 28 januari 2026Robbert van der Starre, Koninklijke Visio
Gamen wordt steeds toegankelijker voor mensen die slechtziend of blind zijn. De PlayStation 5 en Xbox Series X bieden uitgebreide hulpmiddelen zoals gesproken menu’s, zoomfuncties en haptische feedback. Ook verschijnen er steeds meer spellen die goed te spelen zijn met weinig of geen zicht. In dit artikel lees je welke mogelijkheden er zijn en welke games positief opvallen.
Opmerking: Wil je meer weten over de eerdere versies PS 4 en Xbox One, dan kun je hier terecht: Gamen, iets voor jou? Onderzoek toegankelijkheid PS4 en Xbox One
Gamen voor iedereen
De technologie in moderne spelcomputers heeft de afgelopen jaren een grote sprong gemaakt. Dankzij functies als schermlezers, 3D-audio en voelbare feedback kunnen steeds meer mensen met een visuele beperking genieten van gamen. Daarnaast zijn er steeds meer games die uitgebreid rekening houden met spelers die weinig of niets kunnen zien.
Toegankelijkheid op de PlayStation 5
Sony heeft de PlayStation 5 voorzien van diverse hulpmiddelen die het gebruiksgemak vergroten voor spelers met een visuele beperking.
Schermlezer en gesproken menu’s
De PS5 beschikt over een ingebouwde schermlezer die menu’s, instellingen en meldingen voorleest. Je kunt de stem, snelheid en het volume aanpassen zodat alles prettig klinkt en goed verstaanbaar is.
Haptische feedback en adaptieve triggers
De DualSense-controller geeft trillingen en fysieke feedback, zodat je kunt voelen wat er in de game gebeurt. Dit kan variëren van het gevoel van verschillende ondergronden tot spanning op de triggers bij bepaalde acties.
Voorbeelden van toegankelijke PlayStation-games
The Last of Us Part I & II (Remastered)
Bieden meer dan zestig toegankelijkheidsopties, waaronder audiobeschrijvingen, navigatiehulp en richtinggevende geluiden.
God of War: Ragnarök
Ondersteunt grote tekst, hoog contrast, audio-navigatie en uitgebreide ondertiteling.
Spider-Man 2
Voorzien van automatische doelhulp, duidelijke HUD-opties, contrastfilters en vergrote tekst.
Snel aan de slag met Playstatsion 5
Heb je een PS 5 gekocht en wil je snel gaan gamen?
Lees dan: Aan de slag met de Playstation 5
Toegankelijkheid op de Xbox Series X
Microsoft staat bekend om de sterke focus op toegankelijkheid in hun consoles. De Xbox Series X en S zijn uitgerust met verschillende functies om gamen toegankelijker te maken.
Verteller en visuele instellingen
De Xbox biedt een spraak-functie die menu’s voorleest.
Daarnaast zijn er mogelijkheden om:
- het beeld te vergroten,
- kleurfilters in te stellen,
- en het contrast aan te passen.
Xbox Adaptive Controller
Voor spelers die baat hebben bij aangepaste bediening is er de Xbox Adaptive Controller. Deze werkt met externe schakelaars en pedalen en biedt meerdere opties om de besturing af te stemmen op de gebruiker.
Toegankelijke Xbox-games
- Forza Motorsport (2023)
Een baanbrekende racegame voor blinde en slechtziende spelers.
Via het Audio Guidance System hoor je precies hoe je over de baan rijdt.
Je hoort wanneer je moet sturen, remmen of accelereren.
Ook de menu’s zijn volledig uitgesproken.
- Mortal Kombat 1
De iconische vechtgame heeft veel audiofeedback die helpt tijdens gevechten.
Bewegingen, sprongen en afstanden hebben herkenbare geluiden.
De game ondersteunt 3D-audio en heeft spraakondersteuning in menu’s, waardoor je zelfstandig kunt navigeren en tactisch kunt spelen.
- Madden NFL 18 (en latere versies)
De Madden NFL-serie is goed te spelen voor slechtzienden dankzij:
gesproken menu’s, duidelijke audiocues voor acties zoals tackles en balbeweging en herkenbare geluidssignalen die helpen bij timing en positionering.
Snel aan de slag met Xbox X
Heb je een Xbox X gekocht en wil je snel gaan gamen?
Lees dan: Aan de slag met de Xbox
De toekomst van toegankelijk gamen
De game-industrie maakt grote stappen. Ontwikkelaars besteden steeds meer aandacht aan toegankelijkheid, en zowel Microsoft als Sony ondersteunen dit met hulpmiddelen en richtlijnen. Daarnaast verschijnen er steeds meer audio-gebaseerde games, zoals The Vale: Shadow of the Crown, die volledig via geluid te spelen zijn.
Goed om te weten
De toegankelijkheid van de console en de toegankelijkheid van de game zijn twee verschillende dingen. Ook al is een console goed te bedienen, dan betekent dat niet automatisch dat een game speelbaar is. Gameontwikkelaars moeten zelf toegankelijkheidsfuncties inbouwen.
Conclusie
Gamen wordt steeds toegankelijker voor iedereen, ongeacht visuele beperking.
Met consoles als de PlayStation 5 en Xbox Series X en titels zoals The Last of Us, Forza Motorsport, Mortal Kombat 1 en Madden NFL komen meeslepende game-ervaringen voor veel meer mensen binnen handbereik.
Heb je nog vragen?
Mail naar kennisportaal@visio.org, of bel 088 585 56 66.
Meer artikelen, video’s en podcasts vind je op kennisportaal.visio.org
Koninklijke Visio
expertisecentrum voor slechtziende en blinde mensen